MESSELAARS EN MEDIA

More uit Melkbos

Die sluise van kritiek is weer teen koerante oop oor hul hantering van die Oscar Pistorius-sage. Sulke aanslae is niks nuut nie. In my tyd het ons ewe kwaai deurgeloop oor ons hantering van die sluipmoord op dr. H.F. Verwoerd. Ons sou dan “sensasie” daarvan maak.

Sensasie MAAK! Sonder dat ons ‘n vinger sou verroer, was dit klaar ‘n reuse-sensasie. Die grootste storie van my hele koerantloopbaan. Die Oscar Pistorius is ook geweldig. “Gigantic” noem ‘n Amerikaanse vriend dit. Dan voeg hy by: “I imagine it will continue full speed into the foreseeable future.”

Die ganse wêreld word meegesleur deur hierdie ontvouende Griekse tragedie. Miljoene woorde in die pers en oor die elektroniese media word elke dag oor die aardbol opgeslurp. As lewenslange joernalis het ek min twyfel dat dit die grootste moordstorie van die nuwe millennium is. Loshande. Dan kom uit talle oorde maar weer die ou-ou verwyt: “Nou oordryf die koerante darem te erg!”

’n Goeie vriend pak my gister, eergister oor die die “verskriklike” media. My antwoord: as jy ‘n koerant wil kwalik neem omdat hy nuus publiseer, moet jy ‘n messelaar kwalik neem omdat hy stene op mekaar sit. Of ‘n atleet omdat hy hardloop. Hy bly ‘n rukkie stil. Toe: “Dis seker waar.”

Gister was in Die Burger ‘n brief van ene Susan van Zyl van hier iewers in die Kaap oor koerante wat dan goedsmoeds onwaarhede sou publiseer sonder om hul inligting by “onafhanklike” bronne te kontroleer. My antwoord verskyn vanoggend in Die Burger. Hier is dit volledig:

Twee mense woon ‘n leeftyd onder een dak. Dieselfde stel feite sien hulle meermale nie deur dieselfde bril nie. Huishoudelike verskille oor vertolkings kan heftig raak. Drie ooggetuies sien ‘n motorongeluk by ‘n kruising gebeur. Die resultaat: drie weergawes wat op kernpunte wyd uiteenloop.

Inge Lotz is op 16 Maart 2005 vermoor. Ná sewe jaar (amper agt – HvD) al heers nog ‘n warboel van vrae, teorieë, bewerings en weersprekings. Oor bloedmin van die saak bestaan absolute sekerheid. Vra maar vir “Piet Byl” wat intensief daarin grawe.

Susan van Zyl se versugting oor koerante en die waarheid (DB, 18 Februarie) is verstaanbaar en in beginsel natuurlik reg. Ongelukkig leef ons nie in ‘n ideale wêreld nie. Alle is helaas nie in wit en swart glashelder gedefiniëer nie. En grys kom in 50 of meer skakerings, word beweer.

Ons media vaar goed, meen ek, om in die opspraakwekkende Oscar Pistorius-sage hul lesers en kykers oor kritieke elemente ingelig te hou. Hulle doen hul plig teenoor die gemeenskap. Ten minste is ‘n bose spul uit die lug gegrypte bespiegelinge op die sosiale media en elders al deeglik die nek ingeslaan.

Wat sou Susan van Zyl se advies aan die media wees in ‘n geval soos Inge Lotz (en Oscar Pretorius)? Moet hulle in alle tale bly swyg, selfs sewe jaar bly swyg, omdat soveel aspekte nie by enige “onafhanklike bron of twee” bo ALLE twyfel bevestig kan word nie? Hoe kom ons dan ooit by die volle waarheid uit?

My kernvraag is: Wat wil die mense hê: Wil hulle liewer oningelig, met oogklappe aan, lewe, salig ongesteurd deur wat rondom hulle gebeur, of wil hulle weet wat om hulle aangaan, al is die boodskappers dan nie altyd volmaak nie?
(hvd)

AHOOI, WALVISBAAI!

More uit Melkbos

Oormore, Donderdag 21 Februarie, bestyg ‘n dertigstuks Melkbossers en vriende die goeie skip Opera van die MSC-redery vir ‘n vyfdaevaart na Walvisbaai en Luderitz. Ons koffertjies word met vakansieklere geplak, ons paspoorte uit die laai gediep en ons bankrekenings met trepidasie beloer. Aan boord betaal ons (vir ons wyn en dinge) in dollars.

In die groep is:

Studentemaat Pierre le Roux (en Esther) van Mosselbaai. Ek en Pierre ken mekaar as Tukkies sedert 1959. In 1962 was die uwe huisvoorsitter en Pierre adjudant. Ons vriendskap van oor die 50 jaar is vir albei steeds net ‘n vreugde (hoop ek).

Kollega en woonstelmaat Ben van Rensburg (en Rina) van Stellenboch. Ek en Ben was in 1964 saam by Die Volksblad en saam in La Gratitude, Unielaan, teen Naval Hill. Toe ek en Tokkie verloof raak op 15 Maart 1965 het Ben foto’s geneem. My vrou lyk daarop nes Jackie Kennedy (net mooier).

Probusmaats (sosiale klub vir afgetredenes op Melkbos en Blouberg):

Flip Nel (en Linda), spitsvondige dokter-politikus wat ek al uit my Vrystaatdae goed ken. Ek het vir Colin se Kallers krieket gespeel (Bloemfontein); hy vir Bill se Bulle (Welkom). Die Kallers was beslis die beste span, al het ons soms verloor.

Thys Slabber (en Marieta), wellewende Swartlandboer, wat graag boeke present gee. My kosbare M.M. (Thys) Walters-versamelinkie kom van Thys. Hulle is familie. Ons Thys se vetplantjietuin op Melkbos (koekemakrankas, ens) is ‘n lus vir die oog.

Lukas Theron (en Rina), wat in Bloemfontein’n motorbaas was en ‘n Golfie geborg het as eerste prys in Die Volksblad se Matrieknooiwedstryd. Raakvat Rina reël die dingetjies vir ons. As Rina reël, loop dinge reg. (Vriende van Lukas en Rina, Ansie en Thinus, vaar saam – sien uit om julle te ontmoet.)

Koos Myburgh (en Ralda), joviale wynman van die agter-Paarl. Wens ek kon van sy voortreflike Perdeberg-wyne (Soft Smooth Red en Chenin Blanc) inpak. Ongelukkig ‘n doodsonde om jou eie drank op die skip te bring.

Marten Grond (en Fimmie), oud-Frieslander en –burgemeester van Midrand. Ry die wêreld vol met sy ryhuis. Lees van die Gronds se Kroasië-avontuur in Desember se Wegsleep. Voëlkyker en boommkenner. Was ‘n toergids en ken die land soos sy palm.

Frans Ellis (en Lourette), eiendomsghoeroe van Melkbos. Hierdie egpaar woel met hul gastehuis en verhurings. Pas op, hulle verhuur in Desember jou huis onder jou sitvlak uit. Lief vir al wat ‘n konsert is. Weet waar om hulle op die Opera te gaan soek.

Jacko Maree (en Jeanette Bartlett), oud-politikus, “taalbul” van die Universiteit Stellenbosch en kenner van die WVK. Op 75 het hy vir hom ‘n Honda Gold Wing aangeskaf en ‘n soloreis van oor die 4 000 km aangedurf. Jacko die jintelman, noem die meisies hom – nie sonder goeie rede nie.

Rip Riphagen (en Corine), nocht een Nederlander; drankhandelaar, koskenner en ewe lief vir die Bosveld as die uwe. Fynproewers, hierdie twee. Hoop maar die sjefs van die Opera is oorgehaal om hul beste voete voor te sit.

Kobus Victor (en Cecile), my kubervriend wat ook in lewende lywe vriend geword het. Oud-leraar en –uitgewer van Christelike lektuur. Sterkte. Kobus, met die verantwoordelikheid om ons lot vyf dae op die spoor te hou.

Mede-Melkbossers:

Du Toit Hamman (en Annette), ook ryhuismense. Staatmakers vir Probusvriend Hennie Jonker wat op die oomblik weer in die hospitaal is. Ervare bootresigers wat al oral se waters beproef het. Hulle ken al die slaggate.

Annette Dippenaar en Josephine Loubscher, grasweduwee en weduwee – voorslagvroue by kospotte, naaimasjiene en wat nog. Sal maar by hul kajuit gaan hulp soek met praktiese probleempies (af knope en dies meer) as Tokkie nie beskikbaar sou wees nie. Maar hoekom sal sy nie wees nie? Ons is saam in kajuit 8195 op die La Traviatadek.

La Traviata? Brindisi (die drinklied uit La T) klink skielik na ‘n goeie temalied.

Naskrif: Hoor ‘n voëltjie fluit Elindi van Rensburg is op die boot. Die mooie meisiekind was ‘n buurdogter in Bloemfontein. Slim ook … swot nagraads op Stellenboch. – al Ph. D of so. Oom Hennie sal ‘n ogie hou, indien moontlik.
(hvd)

APIE MY SKAPIE

Apie uit die nes

Middag uit Melkbos

As dit waar is dat klein goedjies mense met min grysstof amuseer, is die wisseling van boodskappe hieronder op Facebook en per SMS seker verdoemend vir die betrokkenes. As dit aan die ander kant waar is dat deernis vir alle diere (en diertjies) ‘n goeie inbors openbaar, deel ek dit met vreugde mee.

Die storie vertel homself, en word afgeskop met ‘n mededeling van Caroline Pols-Dykstra van Nederland (op die oomblik met vakansie by hul huis in Gwarrieboslaan, Sabiepark) Saterdagmiddag om 16:03 oor ‘n teenspoedjie daar :

”Weer ‘n nagapie uit die nes geval. Hoop hy gaan oorleef! Ma het hom nog nie kom haal nie. ”

Daarna verloop die kommunikasie soos volg:

16:12 – Hennie van Deventer: Hou hom maar warm onder ‘n kombersie op ‘n sagte kussing. Ma sal hom kom haal sodra dit donker is.

416:38 – Caroline Pols-Dijkstra: Het vir hom suikerwater gegee, sal hom nou gaan toemaak en duimvashou.

16: 44 – Hennie Van Deventer: Enetjie – omtrent ewe groot – het by ons nie die val oorleef nie. Ma het nie betyds gekom nie. Die ander is almal deur mamma opgepik en verwyder.

16: 44- Caroline Pols-Dijkstra: Ma het gekyk, en verder geslaap. Sal jou op hoogte hou.

16:46 – Mariza van Deventer (skkoondogter van George): Ek onthou in 1998 tydens ons 1ste Sabieparkvakansie het enetjie ook uit die dak geval. Ek en ma Tokkie het 19:00 die aand gejaag vir hulp. Ons het gedink dis ‘n krisis! Nou weet ons…wag maar en kyk!

18:29:- Caroline Pols-Dijkstra: Op advies van Hennie Van Deventer het ek hom toegemaak onder n lappie. Ek het seker gemaak Ma weet waar hy is deur piesangs voor die apie neer te sit. Piesangs en nagapie is weg.

20:01 – Caroline Pols-Dykstra per SMS: Ma het baba kom haal.

20:02 – Hennie van Deventer per SMS: Verligting allerweë.

20:09 – Caroline-Pols Dykstra per SMS: Ja, het piesangs langs hom gelê. Gedink dit sal Ma lok. Lekker reëntjie hier nou.

Die gordyn sak. (hvd)

KUMBAYA, KUMBAYA

Tokkie by Ukuthula – 1997.

More uit Melkbos

Nuwe vriende in Sabiepark wil hul huis van Nonnetjiesbos (baie uile in sy dakbalke) herdoop tot Peet-rus. Die naam van die nuwe eienaar en die vooruitsig op salig agteroor sit, word daarin gekombineer.

Maar dat Peet tot dusver hoegenaamd rus gekry het, betwyfel ek sterk. Hulle woel. Hulle woel, daardie twee Bloemfonteiners. Noem die plek liewer Immer Timmer, het ek by hulle aanbeveel. Dis ‘n naam wat ek dekades gelede op Buffelsbaai gesien het – ‘n plek met oulike, oorspronklike name. Het ook gehou van Moeg Geploeg.

Om eerlik te wees, sal ek egter nie ‘n vakansiehuis Immer Timmer kan noem nie. Ook nie Moeg Geploeg nie. In die Van Deventerhuis doen Tokkie die timmerwerk. Sy timmer immer. Al ploeg in my lewe was Volkskas se ou logo.

Sal my plek wel Kelkiewyn kan noem – soos vriende van Kleinmond. Genotvol om met ‘n kelkie wyn in die hand die kelkiewyne dop te hou wat met hul lang puntige sterte in die gras skarrel.

Toe ek moes naam kies vir my vakansieplek in Sabiepark het ek Tarlehoet gekies – ietwat raaiselagtig, toegegee, maar ‘n naam uit die Van Deventer-geskiedenis. Dit kom eintlik via die naam van ons huis van langer as ‘n dekade op die hoek van Van Schoor – en Kmdt. Senekalstrate in Bloemfontein, wat dit weer gekry het van ‘n Boesmantjie in een van Elizabeth Vermeulen se verhale oor die Noordweste.

Dis ‘n lang storie. Vir ons beteken dit sommer kortweg: ‘n Plek waar ons lank en gelukkig gewoon het. Ons het die mooi Sjangaanse naam Ukuthula (Vrede van Binne) afgehaal om Tarlehoet op te sit. As ek weer ‘n naam vir ‘n plek sou moes oorweeg, sou ek Ukuthula in die hoed sit.

Baie bepaald in daardie hoed sal wees Kumbaya of Kumbayah, ‘n Kreoolse spirituele lied* wat die Goeie Vader nooi: “Come by here, my Lord” – “Kom hierlangs”. Ons het dit op ‘n CD, soos uitgevoer deur Placido Domingo en Vriende. Hemelse musiek.

Sou graag as ek by my kampvuurtjie sit, wil sit en neurie: Kumbaya, my Lord, Kumbaya. “Here, U is hier, ek voel dit. Kom asseblief, altyd weer.”

Ek sou ook met die naam vir my vriende.wil nooi: Kom hierlangs. Kom in. Kom geniet ‘n kelkie wyn!

Op Buffelsbaai is (was) ‘n huis met ‘n naam wat presies die teenpool is: Hou Verby! Kon dit nooit verstaan nie. Is daardie mense dan kluisenaars? Nee, duisend maal nee vir sulke afsydigheid. Liewer Kumbaya vir my – op geestelike vlak bepaald, maar ook wat lekker geselskap betref.

* Ek weet ek vat hier kortpad en dat oor die regte oorsprong nogal omstredenheid heers. Dat die naam Kumbaya uit die een of ander Kreoolse dialek kom, staan egter, wat my betref, vas. (hvd)

LIEWE OU PIET

Middag uit Melkbos

Liewe ou Piet ….. Dit was die opskrif van die hoofartikeltjie in ‘n spesiale Piet Gouws-uitgawe van Beeld se personeelkoerant, Beeld-Intro, met die ou vriend se vroeë aftrede in September 1998 weens swak gesondheid. Liewe ou Piet …. só sal sy kollegs hierdie kleurryke joernalis van die ou garde in deernis onthou. Hy was Piet ……

* Die skynbaar sorgelose ou met die skewe, goedige en lakonieke glimlag en ‘n hart van goud;

* Die “bok vir sports”, die lekker kuierkameraad, die geesvanger en spanbouer;

* Die “vrek gawe ou” wat jou om sy pinkie kon draai – een van sy redakteurs se woorde;

* Die vasbyter wat met Job se geduld die soms harde slae van die lewe verduur het;

* Die ou op die speldedieet wat letterlik duisende van dié skerp stukkies staal opgekou of tussen sy vingers verfrommel het;

Hy was ook die Piet wat agter sy kasuele, amperse laisez faire-fasade geseënd was met ‘n vlymskerpe verstand, ‘n werksetiek soos min en hope, hope kreatiwiteit – eienskappe wat in die joernalistiek vir hom interessante, uitdagende deure laat oopgaan het, en in sy latere lewe van hom ‘n waardevolle steunpilaar van Patricia de Lille gemaak het toe sy nog die OD gelei het.

Hy was die ou wat by sy afsterwe van base, sy portuurgoep en mense wat onder hom gewerk het, gloeiende getuigskrifte soos die volgende gekry het:

* Hy was die beste nuusredakteur waarvoor jy kon vra; wat ‘n wonderlike verhouding met sy redaksie en ‘n goeie nuussin gehad het, en altyd kalm, ordentlik en regverdig was.

* Sy manier van menswees het jou laat voel dat die wêreld n vriendelike plek is met goeie mense op wie jy sal kan staatmaak as jy oor n klip struikel.

* Hard werk of hard speel, PG was altyd in die voorste geledere;

‘* Hy het die aarde verlaat sonder een vyand.

Veral van ‘n nuusredakteur is dit merkwaardig, het een van die huidige generasie opgemerk. Sprekende as ‘n nuusredakteur van die oudste ou garde kan ek haar woorde van harte beaam.

Ironies genoeg, het ook goeie ou Piet – soos baie ander goeie ouens voor hom – periodiek deur diep waters gegaan. Dink maar aan Job. Hoeveel keer Piet in en uit klinieke en die hospitaal was, het niemand seker van boek gehou nie. Hy sou ongetwyfeld kwalifiseer vir ‘n pensioen as Hospitaal-veteraan. As jy besorg navraag doen, is jy deur sy gelatenheid getref.

Piet, Pieter, Petrus, Pieta of Pietie Gouws was ‘n plaasseun wat hoofseun en atletiekkaptein op Excelsior geword het. Sy rekord van 4:43 … “of daar rond” … vir die myl het 12 jaar gestaan. Dit was natuurlik voor sy kennismaking met “smoukies” en ander lang, koue verversings met ‘n swart etiket.

Via Kovsies het hy begin 1966 by Die Volksblad kom inval. Met sy goedige glimlag en aweregse wyshede het die jong verslaggewer gou kollegas se harte gesteel. Ewe gou het ons agtergekom hy is ‘n gebore joernalis. Binne ‘n jaar was hy Wes-Transvaalse verteenwoordiger. Toe Beeld in 1974 gestig word, het ek hom dadelik gekies as een van die Gideonsbendetjie van ses of so wat saam met my die Vaalrivier oorgesteek het.

By Beeld was hy aanvanklik die nuusredakteur se “linker- en regterhand” met as primêre taak om opgemorste stories “reg te dokter”. Hy was gou een van die “manne”, ‘n bouer van spangees sonder weerga. Hy was ‘n organiseerder van die beroemde/berugte “natstene” van destyds.

Hy is eerlank “ontplooi” na die Wes-Randse kantoor. Later was hy o.m. nuusredakteur van ‘n wenspan in Pretoria, nuusredakteur in Johannesburg, lid van die hoofredaksie, administratiewe redakteur, bylaeredakteur, promosieredakteur, brieweredakteur, selfs sakeredakteur – ‘n pos wat hom nie soos ‘n handskoen gepas het nie, raai ek. Nietemin: By Beeld het hy diep, onuitwisbare spore getrap.

Ná aftrede het hy en Esta Kaap toe gekom en in Muizenberg ‘n gastehuis begin. Hier het Piet trek begin kry vir die politiek. Hy het hom by die OD aangesluit en was, soos ek verstaan, ‘n eerbiedwaardige, hardwerkende stadsraadslid. Toe die OD met die DA saamsmelt, het dit die einde van sy politieke loopbaan beteken. ‘n Hoofstuk het in Piet se lewe aangebreek waaraan hy, om weer ‘n Bybelwoord te gebruik, nie veel behae kon gehad het nie. Ek glo hy het in hierdie tyd nostalgies teruggedink aan sy Beeldjare wat hoogtepuntjare was.

Dis my storie. As die indruk kon ontstaan het dat ek Piet as ‘n engeltjie skilder wat nog net vlerkies moes kry, het ek dalk so ietwat oordryf. Joernaliste doen dit mos maar, glo die publiek. Piet, regskape joernalis wat hy was, sou self die eerste wees wat keer: Hokaai, nou begrawe julle die verkeerde man! Maar niks, niks kan iets daarvan wegneem nie dat ons hom almal met ‘n eie skewe, goedige en lakonieke glimlaggie sal onthou as liewe ou Piet.
(hvd)

‘N SONSTRAAL, ‘N SONSTRAAL

More uit Melkbos

Francois Hanekom aanvaar vandag, ná 31 jaar vrugbare diens in die NG gemeente Melkbosstrand, sy emeritaat in wat, om dit sag stel, as ongemaklike finansiele omstandighede in ‘n krimpende gmeente beskryf kan word.

Ek moet tot siens sê, namens elkeen van die 1 500 lidmate. Dit is nie die maklikste takie wat ek al moes verrig nie. Elkeen begroet hierdie skielike emeritaat met sy/haar eie vrae, gewaarwordinge en emosies. Van verbasing tot verdwasing … die reaksie dek ‘n wye register.

Wat sake bemoeilik, is dat Francois geen ortodokse, doodgewone herder was nie – nes die sjarmante /elegante /pikante (kies eie woord) Riana geen bloudruk van ‘n tradisdionele Mev. Dominee is nie. Hulle is … wel … Francois en Riana.

Die woorde van Rykie van Reenen het by my opgekom . Oor daardie perskolos Piet Cillié het sy gesê: Daar was maar een soos hy. Toe voeg sy spitsvondig by: Dalk ook maar goed so. Daar was inderdaad ook net een Francois en Riana Hanekom. Of dit dalk ook maar goed so is? Laat elkeen maar self besluit.

Waaroor ons wel almal dit eens sal wees, glo ek, is oor hul innige menswees. Die twee mens-mense soos min laat jou voel dat die wêreld n vriendelike plek is met goeie, wellewende medemense op wie jy sal kan staatmaak as jy oor n klip struikel. Ek dink veral die ouer garde en gebrokenes beleef Francois intens so. Bejaardes hang aan sy lippe. Gebrokenes skuil graag onder sy vlerk.

Almal sal seker ook saamstem: Francois is buitengewoon kreatief. Hy is lief vir alliterasie, bv. klinker-geloof teenoor kluitgeloof. By hom het ons gehoor van Kat-teologie en Honde-teologie, van God se ICU (I see you), van ballon-Christene en van manne se menoPorssche. Hy is vader van die begrip “preek in ‘n woefkardoes”. In ‘n stadium was die gereelde FvH op die skerm ewe bekend as sy rooi Shopritesak met lekkertjies vir die kinders. FvH staan terloops vir “faks van die hemel”.

Een van sy talente is sy gulle, verfrissende humor, wat soos ‘n fonteintjie uitborrel – dikwels in ‘n goedige gehekel met sy geliefde “Pop” as sy die dag die orrel beman het. En “Pop” is nie een wat haar onbetuig laat nie! Sy kan lustig terugpraat!

Hy is ook avontuurlik en ondeund. Soms het van sy preke die gemeente laat regop sit. ‘n Keer het ons regopper as gewoonlik gesit toe ons sy preektema verneem: “Hou jy van striptease?” Maar dit was net oëverblindery. Klaar geterg, word dit ‘n verrykende preek – “vintage” Francois.

Anders as sy kollegas, Marius Falck en Hennie Swanepoel, is Francois geen sanger van formaat nie. Maar – het hy sy gemeente by ‘n Pinksterdiens ingelig – hy sing darem self ook, en dan nie met “backtracks” nie; hy sing sommer met sy “eie bek”. Toe sing hy ‘n opgeruimde solo: “Jesus roep my vir ‘n sonstraal, ‘n sonstraal …..”

‘n Sonstraal? Ja-wel, die keuse van liedjie was werklik in die kol. Waar Francois is, breek die son gou deur die wolke. Net so met Riana.

Ek het na die begrip “kluitgeloof” verwys. Die kluit het natuurlik ook ‘n ander simboliese betekenis, naamlik die kluitklap op die kis. Oor Francois kan’n mens nie klaar gepraat wees sonder om te vermeld hoe hy as prediker by gedenkdienste uitblink nie. Hy het die kuns bemeester om met ‘n unieke mengsel van deernis en humor die hartseer naasbestaandes so op te beur dat hulle glimlaggend die kerk verlaat.

Francois, jy moet my ook nog begrawe. Onthou, asseblief. (hvd)